Ranking polskich powiatów
Polska, kraj utworzony w 966 roku przez Mieszka I, za sprawą przyjęcia religii chrześcijańskiej na jego terenie. Od tamtego okresu państwo polskie zostało poddane wielu reformom ustrojowym, politycznym oraz gospodarczym. Data 1 stycznia 1999 roku sprawiło iż zostało ono skwalifikowane do podziału trzystopniowego. Ów podział oznacza iż w roku 2010 zestawienie województw, powiatów i gmin wygląda następująco: 16 województw składających się w sumie z 379 powiatów w tym 65 powiatów grodzkich oraz 314 powiatów ziemskich, które składają się w sumie z 2479 gmin w tym 306 gmin miejskich, 587 gmin miejsko-wiejskich oraz 1576 gmin wiejskich. To zestawienie daje nam statystyczne spojrzenie na polskie powiaty. Aby zagłębić się w ich wartość pod względem kulturalnym, społecznym, gospodarczym bądź przyrodniczym należałoby prześledzić wszystkie powiaty, zarówno grodzkie jak i ziemskie. Przedstawione liczby świadczą o różnorodności naszego kraju. Przykładowo powiat koniński, którego siedziba jest miasto Konin, ma pod swoją opieką: gminy miejsko-wiejskie: Golina, Kleczew, Rychwał, Sompolno, Ślesin oraz gminy wiejskie: Grodziec, Kazimierz Biskupi, Kramsk, Krzymów, Rzgów, Skulsk, Stare Miasto, Wierzbinek, Wilczyn, a także miasta: Golina, Kleczew, Rychwał, Sompolno, Ślesin. Tak bogaty zestaw miejsc świadczy o rozległości- nie tylko powierzchniowej, ale jakościowej. Bowiem każde z tych miejsc posiada liczne zabytki, odrębna historię, a także ludzi, którzy zdecydowanie w najlepszy sposób oddają charakter funkcjonowania danego powiatu. Innym przykładam jest powiat malborski, w skład którego wchodzą: gminy miejskie: Malbork, gminy miejsko-wiejskie: Nowy Staw, gminy wiejskie: Lichnowy, Malbork, Miłoradz, Stare Pole oraz miasta: Malbork, Nowy Staw. Miasto Malbork jest dla wszystkich znane poprzez krzyżacki zamek, który odwiedzają rzesze turystów, głównie w miesiące letnie. Jednakże warto wiedzieć, iż miasto słynie także z jego mieszkańców. Do znanych osobistości z tego terenu należą między innymi: Ferdinand Schulz – nauczyciel, wielokrotny mistrz i rekordzista świata w szybownictwie; Andrzej Chełkowski – ksiądz pallotyn, misjonarz; Włodzimierz Michalski – generał brygady Wojska Polskiego, zastępca szefa Sztabu Wojsk Lądowych; Grzegorz Lato – polski piłkarz i trener, napastnik polskiej reprezentacji w piłce nożnej. Trzykrotny uczestnik finałów Mistrzostw Świata: RFN 1974, Argentyna 1978 i Hiszpania 1982. Jest przewodniczącym Klubu Wybitnego Reprezentanta; Tadeusz Cymański -poseł na Sejm RP III, IV i V kadencji (od 1997), polityk Prawa i Sprawiedliwości; Ryszard Kasyna – biskup pomocniczy archidiecezji gdańskiej; Małgorzata Ostrowska – polska polityk, posłanka Sojuszu Lewicy Demokratycznej; Danuta Hojarska – polska polityk, poseł na sejm IV i V kadencji z ramienia Samoobrony Rzeczpospolitej Polskiej; Jarosław Dymek -jeden z najlepszych sportowców Strong Man; Wojciech Szymkowiak – zawodnik Strong Man; Aneta Florczyk – wielokrotna mistrzyni świata w Strong Woman; Agnieszka Cegielska – prezenterka pogody w TVN Meteo i TVN24, była radna miasta Malborka.
Część obszaru województwa obejmują powiaty ziemskie. Są to jednostki samorządu terytorialnego drugiego stopnia i podziału administracyjnego. Funkcjonowanie powiatów reguluje ustawa z dnia piątego czerwca tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątego ósmego roku o samorządzie powiatowym. Po raz pierwszy powiaty wprowadzone zostały w Polsce w drugiej połowie czternastego wieku. Podstawą powiatu ziemskiego była ziemia składająca się z dwóch lub trzech powiatów sądowych. Powiaty powstały w okolicy ośrodków miejskich. Zarząd majątkiem spoczywał w rękach starostów. Siedzibą starosty była stolica ziemi. Powiaty istniały do tysiąc dziewięćset siedemdziesiątego piątego roku, kiedy to zlikwidowano duże województwa wprowadzając w ich miejsce czterdzieści dziewięć województw o mniejszej powierzchni. Powiaty powróciły do łask w dniu pierwszego stycznia tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątego dziewiątego roku, kiedy to nastąpiła kolejna reforma administracyjna. Powiat ziemski obejmuje swym terytorium kilku lub kilkunastu gmin. Na czele powiatu stoi starosta, który jest wybierany przez radę powiatu. Rada powiatu jest organem wykonawczym, stanowiącym i kontrolnym. Rada powiatu składa się z radnych, którzy są wybierani w wyborach bezpośrednich na czteroletnia kadencję. Pracami rady kieruje przewodniczący rady powiatu. W Polsce mamy trzysta czternaście powiatów ziemskich. Największym powiatem ziemskim jest powiat białostocki gdyż jego powierzchnia wynosi dwa tysiące dziewięćset siedemdziesiąt sześć kilometrów kwadratowych a najmniejszym powiat bieruńsko – lędziński, który ma sto pięćdziesiąt osiem kilometrów kwadratowych powierzchni. Powiat poznański zamieszkuje największa liczba ludności, bo przeszło dwieście osiemdziesiąt tysięcy a najmniejszy powiat sejnenski zamieszkuje około dwudziestu jeden tysięcy mieszkańców. Najgęściej zaludnionym powiatem ziemskim jest powiat pruszkowski gdzie na jednym metrze kwadratowym zamieszkuje około pięćset osiemdziesiąt osób a najmniej zamieszkuje powiat bieszczadzki, bo tylko około dwudziestu osób na kilometr kwadratowy. Nazwę powiaty ziemskie biorą najczęściej od nazwy miasta, które jest siedzibą powiatu. Niekiedy nazwa wskazuje na inne miasto, które znajduje się poza siedzibą powiatu lub nazwa może wskazywać na kierunek położenia powiatu w stosunku do siedziby, która znajduje się w mieście na prawach powiatu. Może ona również powstać od nazwy na przykład pasma górskiego, które leży w granicach powiatu lub od nazwy dużego miasta sąsiadującego z powiatem ziemskim. W takim przypadku często miasto to jest miastem grodzkim. Niekiedy zdarza się tak, że powiaty i gminy mają identyczne nazwy, ale znajdują się w całkowicie innych województwach. Jako ciekawostkę można podać to, że województwo śląskie jest jedynym województwem, w którym jest mniej powiatów ziemskich niż grodzkich. Powiatów grodzkich jest osiemnaście a powiatów ziemskich siedemnaście. Powiaty ziemskie leżą na północy i południu województwa. Ponieważ pośród powiatów jest wiele bardzo słabych coraz częściej słyszy się o połączeniu powiatów ziemskich z grodzkimi.